Strukturna změna a Łužyski cerkwiny źeń

Daniž žeden źeń se njeginjo mimo togo, až strukturna změna we Łužycy jo se spomnjeła w medijach. Samo na cerkwju jo pśišła toś ta zymnica strukturnych debatow. Spómóženje se wiźi w twarjenju wětšych a wětšych wósadow a zwězkow, za tym až mań wěrjecych wuběga abo do wusokego starstwa pśiźo. Njeskóńcnje se diskutěrujo a koncipěrujo, zwětšego w gremijach a komisijach, źož pótrjefjone lěbda su zapśěgnjone. Tak jo se to teke stało na Łužyskem cerkwinem dnju na wjele podiumowych rozgronach. Se wě, Serby su byli pódla, ale tradicionelny wid na serbski lud ako „drogotny pókład” abo „mjeńšyna” jo dominěrował, a su byli pśecej zasej take pšašanja, lěc se zewšym hyšći wupłaśijo, něco „kumštnje” pśi žywjenju źaržaś. Take wugrona su gramne abo njeinforměrowane a njejsu dobry zakład za wěcownu strukturnu debatu. Kuždycki cłowjek jo drogotny a něźi w někakej měrje mjeńšyna. A diskusija, co wšykno se napšawdu kumštnje subwencioněrujo, jo kaž sud bźeze dna. Dejmy na to glědaś, až Serby su samorozmějucy źěl łužyskeje towarišnosći. Dobre pśikłady za to mamy, ako ten wopomnjeński swěźeń srjejź junija we Łakomej, źož w programje a w publikumje su se pokazali Serby bźez wjelikego naměranja we wšyknych nuansach – tradicionelnje folkloristiski abo teke ako młoda subkultura. Dobry pśikład jo teke Serbska wósada z njewomucnym cesnoamtskim angažementom, wót kótaregož jo teke profitěrował Łužyski cerkwiny źeń w Zgórjelcu. Móžomy optimistiski do pśichoda glědaś. Wětšu strukturnu debatu njemusymy zachopiś za Serbsku wósadu, rownož ga na pólěpšowanje našogo źěła stawnje kritiski glědamy: Kake móžnosći profesionelneje pódpěry cesnoamtskich w cerkwi namakajomy, kak dobydnjomy młodych wósadnikow. Na kubłańskich wikach na serbskem gymnaziju w Chóśebuzu ga jo było lětosa wiźeś, až zajm wuknikow za cerkwju pśeliš małki njejo.

Serbske wósadniki deje na kuždy pad sobu diskutěrowaś, gaž chóśebuska wokrejsna synoda co natwariś nowu regionalnu strukturu. Zasej pśiběrajuca serbskosć našych wósadow njejo pódlańska tema. Jo nejwušy cas, až Serby dostanu swójich zastupnikow w synodach cerkwinych wokrejsow a w synoźe EKBO, ako jo južo wót lěta 2005 w cerkwinej serbskej kazni zapisane. K tomu teke słuša, až teke w cerkwi wužywaju dwójorěcne pomjenjenja městnow a wósadow, ako jo faraŕ Tobias Pawoł Jachmann naraźił.

Powědaś wó strukturnej změnje na cerkwinem dnju abo w gremijach jo drje notne, ale to njedej wurosć do nimjerneje diskusije. Kak dłujko južo powědamy wó rewitalizaciju serbskeje rěcy abo wó mjeńšynowych pšawach? Wjele naraźenjow, koncepcijow a planow smy južo wiźeli? Njetrjebamy hyšći dalšnu ewaluaciju, aby wiźeli, až naša rěc teoretiski nadejźo wjeliki zajm, ale praktiske rěcne zamóžnosći nadalej wóteběraju.

Strukturna změna wšykno pólěpšyjo? Jo, tak to dej byś. Ale jano, gaž skóńcnje móžomy zachopiś a gaž luźe sobu gótuju.

Komentar w Nowem casniku, 2022-07-07.

Zanechat odpověď

Vyplňte detaily níže nebo klikněte na ikonu pro přihlášení:

Logo WordPress.com

Komentujete pomocí vašeho WordPress.com účtu. Odhlásit /  Změnit )

Twitter picture

Komentujete pomocí vašeho Twitter účtu. Odhlásit /  Změnit )

Facebook photo

Komentujete pomocí vašeho Facebook účtu. Odhlásit /  Změnit )

Připojování k %s